ان . دى ميكلوخو ماكلاى / اس . اى . بايوفسكى / ان . ان . تومانويچ / ز . ان . واروژيكينا / خ . ان . نيازوف / او . اف . اكيموشكين ( مترجم : سميرا اسماعيلى ، معصومه اختيارى ، مژده دهقان خليلى ، فاطمه نظرى ، مهدى نصيرى ، محسن معظمى )

47

فهرست توصيفى نسخه هاى خطى فارسى انستيتو دستنويس هاى شرقى سنت پترزبورگ ( فارسى )

نوع خط : خط نستعليق پر رنگ . نوع جلد : صحافى شرقى ( آسياى ميانه‌اى ) ، مقوايى ، و با قسمت شيرازه بندى چرمى است . ( 51 ) شماره نسخه : C 1677 - ( Nov . 1450 ) 1 نام كتاب : همان ( كتاب ملا زاده ) . آغاز نسخه : نيامده است . پايان نسخه : نيامده است . كمال يا نقصان نسخه : اشاره‌اى نشده است ولى تأكيد شده كه نسخه معمولى است . تاريخ كتابت : قرن نوزدهم . مكان كتابت : آسياى ميانه . نام كاتب : نيامده است . اطلاعات حاشيه و پشت نسخه‌اى : نيامده است . سابقه نسخه : اين نسخه توسط كميسارياى ملى امور خارجى در سال 1923 ميلادى به انستيتوى شرق‌شناسى سن‌پترزبورگ وارد شده است . اندازه صفحه : 5 . 14 * 5 . 25 ؛ تعداد برگ : 51 ؛ تعداد سطر : 13 ؛ اندازه متن : 9 * 17 . نوع كاغذ : كاغذ شرقى ( آسياى ميانه‌اى ) . نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، و عناوين با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است . نوع خط : خط نستعليق به همراه عناصرى از نستعليق شكسته . نوع جلد : صحافى شرقى ( آسياى ميانه‌اى ) ، مقوايى ، و با قسمت شيرازه بندى چرمى است . ( 52 ) شماره نسخه : A 1223 - 3 نام كتاب : همان ( كتاب ملا زاده ) . آغاز نسخه : نيامده است . پايان نسخه : نيامده است . كمال يا نقصان نسخه : اشاره‌اى نشده است ولى تأكيد شده كه نسخه معمولى است . تاريخ كتابت : قرن نوزدهم . مكان كتابت : اطراف ولگا بوده است . نام كاتب : نيامده است . اطلاعات حاشيه و پشت نسخه‌اى : نيامده است . سابقه نسخه : نيامده است . اندازه صفحه : 16 * 5 . 20 ؛ تعداد برگ : 24 ؛ تعداد سطر : 17 ؛ اندازه متن : 5 . 9 * 5 . 14 . نوع كاغذ : كاغذ اروپايى ( روسى ) . نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، و عناوين با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است . نوع خط : خط نستعليق نه چندان درشت پر رنگ . نوع جلد : صحافى شرقى ، مقوايى ، و با قسمت شيرازه بندى چرمى است . ( 53 ) شماره نسخه : A 254 - ( 604 ) 1 نام كتاب : عجائب البلدان . توضيح نام اثر : اين عنوان در اين نسخه و در تمام ديگر نسخه‌هاى مشهور اين اثر ذكر نشده است . در اثر مربوط به قرن شانزدهم از سلطان محمد بن درويش محمد المفتى بلخى ، اين اثر « مجمع الغرائب » ناميده است . همين عنوان ، و عنوان ديگر يعنى « عجائب الاقليم » را اته نيز به كار برده است ، كه وى آنها را نه از متن بلكه از يادداشتهاى نسخه‌هاى خطى برداشته است . روسو اين اثر را ( ظاهرا به صورت قراردادى ) « ذكر الاقاليم و البلاد » ناميده است . پديدآورنده : نظام الدين عبد العلى بن محمد بن حسين بيرجندى ( كه در اين نسخه و ديگر نسخه‌هاى خطى اين اثر نام وى ذكر شده است ) . ستاره شناس مشهور اواخر قرن پانزدهم - اوايل قرن شانزدهم ( وى پس از سال 930 قمرى / 1524 - 1523 ميلادى دار فانى را وداع گفت ) ، وى ادامه دهنده سنتِ نصيرالدين محمد طوسى بوده ، و در خراسان ، ظاهرا در زندگى مىكرده است . تاريخ تأليف اثر : ريو تاريخ به نگارش در آمدن اين اثر را مربوط به 908 قمرى ( 1503 - 1502 ميلادى ) يا 909 قمرى ( 1504 - 1503 ميلادى ) مىداند ، در حالى كه دوره وزارت حبيب الله ساوجى در هرات ( شخصى كه پديد آورنده ، اثر خود را به وى تقديم كرده بود ) با سالهاى 932 - 927 قمرى ( 1525 - 1520 ميلادى ) مصادف بوده است . پس امكان دارد كه ريو در اين باره اشتباه كرده باشد . مكان تأليف : اين اثر طبق تصور ريو در هرات به نگارش در آمده است . شرح اجمالى محتواى اثر : اين اثر شامل اطلاعاتى درباره زمين شناسى و جغرافيا است . آغاز نسخه : نيامده است . پايان نسخه : نيامده است . كمال يا نقصان نسخه : اين نسخه نا تمام است و شامل بخشهاى زير از اين اثر مىباشد . پيش گفتار پديد آورنده ،